Weeronline

Wat is El Niño en wat zijn de gevolgen van dit natuurfenomeen?

01 juli 2026, 05:19

El Nino
Droog gevallen rivier door El Niño. Hoofdfoto: AdobeStock / thechatat
Droog gevallen rivier door El Niño. Hoofdfoto: AdobeStock / thechatat

El Niño is een terugkerend natuurfenomeen waarbij het zeewater in de tropische Stille Oceaan warmer wordt dan normaal. Hierdoor veranderen wind- en neerslagpatronen wereldwijd, met droogte, hevige regen en andere weersextremen als gevolg. Natte gebieden worden droger en droge gebieden krijgen juist te maken met flink natter weer. Dit leidt tot natuurrampen en mislukte oogsten. In Nederland is er na een El Niño een grotere kans op een natte lente.

Tijdens een El Niño is het zeewater rond de evenaar warmer dan normaal, vooral op de Stille Oceaan. De passaatwinden raken daarbij verstoord. Normaal waaien rond de evenaar noordoosten- of zuidoostenwinden en die worden dan ineens ingewisseld voor westenwinden. De warme en vochtige lucht die opstijgt boven het warme zeewater stroomt daardoor oostwaarts in plaats van westwaarts.

Welke gevolgen heeft El Niño?

Het gevolg is dat het natter en warmer wordt langs de kust van Amerika (vooral Peru en Midden-Amerika). De buien boven de Indische Oceaan trekken tijdens El Niño niet richting Afrika. Dit veroorzaakt droogteproblemen in landen als Zimbabwe en het zuiden van Madagascar. Ook in Indonesië, de Filipijnen en Australië wordt het flink droger, doordat de buien vooral over de Grote Oceaan trekken.

Droogte door El Niño. Foto: Adobe Stock / Piyaset
Droogte door El Niño. Foto: Adobe Stock / Piyaset

Tijdens een El Niño neemt de orkaanactiviteit op de Atlantische Oceaan af. Boven de Stille Oceaan ontstaan vaak juist meer tyfoons. Deze trekken vaak richting Guam, Japan en Taiwain. Vietnam, China en de Filipijnen zien juist minder tyfoons, omdat het water voor de kust daar wat minder warm wordt.

Waarom heet El Niño zo?

De betekenis van het woord El Niño is Kerstkind. Deze naam heeft het fenomeen te danken aan het feit dat de piek rond kerst valt. Dit kerstkind heeft ook een zusje, genaamd La Niña. Bij een La Niña wordt het gebruikelijke klimaat versterkt. Natte plekken worden dan nog natter en droge gebieden nog droger.

Foto: AdobeStock / deberarr
Foto: AdobeStock / deberarr

El Niño en La Niña zijn samen ENSO

Samen vormen El Niño en La Niña de El Niño-Southern Oscillation (ENSO). Er zit geen vast ritme in het optreden van beide natuurfenomenen, maar door middel van weermodellen kunnen we het wel steeds verder vooraf zien aankomen. Een El Niño duurt vaak een jaar, maar soms kan het ook langer aanhouden. Het is ook niet zo dat El Niño en La Niña elkaar standaard afwisselen, soms kunnen er ook twee El Niño's of La Niña's achter elkaar plaatsvinden met tussendoor hooguit een neutrale periode.

Dit is de invloed van El Niño op het weer in Nederland01 juli 2026, 06:52

Op dit moment heeft de aarde weer te maken met weerfenomeen El Niño. Dit veroorzaakt wereldwijd rampen. Gaan wij hier in Nederland ook iets van merken?

Lees meer
Dit is de invloed van El Niño op het weer in Nederland

Gevolgen voor Europa en Nederland

De verandering in het weer rondom de evenaar heeft als gevolg dat ook het weer in Europa anders is dan normaal. Oost-Spanje wordt droger en warmer in de winter en in het voorjaar, terwijl het in Zuid-Engeland, Noord-Frankrijk, de Benelux en Duitsland natter wordt in het voorjaar. Ook op het weer in Nederland heeft El Niño een beperkte invloed, maar de kans op een natte lente stijgt na een winter met El Niño.

Veelgestelde vragen

El Niño is een natuurfenomeen waarbij het normale weer, vooral in landen rond de evenaar, sterk verstoord raakt. Natte gebieden worden droger en droge gebieden juist natter. Dit kan leiden tot natuurrampen en mislukte oogsten.

Tijdens een El Niño is het zeewater rond de evenaar, vooral in de Stille Oceaan, warmer dan normaal. Ook raken de passaatwinden verstoord, waardoor warme en vochtige lucht zich anders verplaatst dan gebruikelijk.

El Niño zorgt ervoor dat het warmer en natter wordt langs de westkust van Amerika, terwijl landen als Zimbabwe, het zuiden van Madagascar, Indonesië, de Filipijnen en Australië juist droger weer kunnen krijgen. Ook verandert de activiteit van orkanen en tyfoons.

De naam El Niño betekent 'Kerstkind'. Het natuurfenomeen heeft deze naam gekregen omdat het meestal rond Kerst zijn grootste kracht bereikt.

La Niña versterkt juist het gebruikelijke klimaat. Natte gebieden worden dan nog natter en droge gebieden nog droger. Samen vormen El Niño en La Niña de El Niño-Southern Oscillation (ENSO).

Jaco van Wezel
Door Jaco van Wezel

Meteoroloog